Obserwatorzy

środa, 3 lipca 2013

Zielnik. Oliwnik wąskolistny

Oliwnik wąskolistny (syn. oliwnik zwyczajny) Elaeagnus angustifolia L. – gatunek rośliny z rodziny oliwnikowatych. Występuje na obszarze od Europy po środkową Azję i Himalaje, ponadto w Chinach. W Polsce jest dość często uprawiany.


Jest to małe drzewo lub rozłożysty krzew, który osiąga wysokość do 6 m. Młode pędy i liście są białosrebrzyste, gęsto pokryte łuskowatymi włoskami. Pędy główne cierniste, pędy boczne bez cierni, cienkie, nie drewnieją i opadają razem z liśćmi. Kora szarobrązowa.  Liście bardzo ozdobne, lancetowate do 5 cm długości, srebrzysto owłosione. Kwiaty promieniste, rurkowate, silnie i przyjemnie pachnące. Mają pojedynczy 4-krotny okwiat, 1 słupek, 4 pręciki. Z zewnątrz srebrzyste, wewnątrz żółte, wyrastają  po 2-3 w kątach liści drobne. Kwitnie na przełomie maja i czerwca.




Owoce elipsoidalne, srebrzystobiałe do 2 cm długości. Po dojrzeniu utrzymują się aż do zimy na gałązkach.
Roślina ozdobna. Ze względu na swoje srebrzyste liście i ładny pokrój oliwnik uprawiany bywa w parkach i na skwerach. Jest odporny na dymy przemysłowe i suszę. Łatwy w uprawie, nie ma specjalnych wymagań co do gleby. Można go silnie przycinać, wówczas zagęszcza się i ma ładniejszy pokrój. Rozmnaża się go przez wysiew nasion lub odrosty.
W naszym ogrodzie rośnie od zawsze w różnych miejscach. Mam go od mamy, która  zafascynowana wspaniałym zapachem tych niepozornych kwiatów posadziła go  kiedyś u siebie. Dodam, że nawet niewielka roślina, kiedy kwitnie, czaruje cały ogród wonią kwiatów. Czasem formujemy roślinę jak drzewko, czasem pozwalamy się rozkrzewić. U nas oliwnik jakoś nigdy nie wykształcił nasion. Można go rozmnażać ukorzeniając gałązki. Roślina ma też tendencję tworzenia odrostów od korzeni.

Literatura: http://pl.wikipedia.org/wiki/Oliwnik_w%C4%85skolistny

sobota, 29 czerwca 2013

W ogrodzie

po nocnych deszczach bardzo mokro. Ziemia już nie przyjmuje wody, która stała dziś w  takich miejscach, jak podczas wiosennych roztopów. Mało tego zagłębienie przeznaczone na przyszły duży staw wypełniło się wodą i Ifka korzystała z kąpieli. Zwykle w upały chodzi do potoku, albo moczy się w tamie zrobionej przez męża w lesie stanowiącej ujęcie wody, z którego wychodzi rura. Podczas suszy ta woda z rury służy nam do podlewania roślin. Corocznie rurę zwijamy na jesień i chowamy, by ponownie założyć na wiosnę. Wody w strumieniu bywa raz mniej, raz więcej - jednak nie jest tak, że zabieramy ją w całości, dlatego nie rozumiem złośliwości ludzkiej - co jakiś czas ktoś niszczy tamę, a parę dni temu jakaś paskuda weszła na naszą posesję i przecięła nam rurę. Ot ludzka podłość. Nie mam jak zareagować, bo nie wiem kto to zrobił, mam tylko podejrzenia. Wiele lat był spokój, a od dwóch ktoś nam robi takie złośliwości. No cóż, jeśli się nie mieszka - to człowiek nie jest w stanie przypilnować.

Ifunia moczy się w ujęciu wody
 
Tym samym potokiem wędruje Tolka, której wystarcza tylko zamoczenie łapek w wodzie
 
A to nasz dzisiejszy staw - woda brudna, bo wcześniej paliliśmy w nim  gałęzie
 
Dziś w końcu wybrałam się na górę, by zobaczyć, jak w tym roku kwitną podkolany (właściwie już przekwitają). I stwierdziłam, że aby uchronić ich stanowisko, znów trzeba wyciąć jeżyny, które bardzo ekspansywnie zajmują tamte tereny.



A w ogrodzie przekwitły wiosenne kwiaty i krzewy. Zaczynają się letnie kwitnienia (o ile w tym buszu trawska i chwastów można  coś zobaczyć).





I jeszcze rozbawiona Ifa, która biega z piłką, a za nią Tola z jazgotem, gryząca dużego psa po łydkach tylnych łap.


 
*   *   *
Oj czytam w komentarzach, że nie tylko ja mam problem z ustawnością kuchni, której parametry nijak nie przystają do współczesnych wymagań, by zmieścić w niej zmywarkę, wyciąg, lodówkę, płytę grzewczą i piekarnik w zabudowie. I nie tylko u mnie ta nieszczęsna lodówka zasłania okno, a zainstalowanie zmywarki będzie okupione założeniem jednokomorowego zlewozmywaka. Nie będzie kuchni w zabudowie - zostawiam starą, no niezbyt starą, bo kilkuletnią zaledwie, kuchnię gazową (musieliśmy kupić nie tak dawno nową, kiedy jej poprzedniczka się wysłużyła). Zostaje też, również niedawno wymieniona, lodówka. Zabudowana będzie zmywarka (45 cm) oraz okap. Niestety wszystko muszę zmieścić w jednym ciągu, bo kuchnia jest za wąska na ustawianie szafek na dwóch równoległych ścianach. Główny blat roboczy planuję pod oknem. Jak to wyjdzie - zobaczymy. W tym roku przerabiamy kuchnię i część wejściową przedpokoju, a w przyszłym - jak będzie to możliwe, drugi przedpokój i ewentualnie łazienkę.

piątek, 28 czerwca 2013

Czerwiec

tegoroczny był dla mnie wyjątkowo ciężki. Czasu nie miałam zupełnie. Praca zawodowa mnie pochłonęła, a zmęczenie był tak wielkie, że już siły na blogowanie brakło. Nieco tylko podczytywałam inne blogi. Tymczasem wielkie deszcze, po upałach, doszły i do nas. Pada często i w dzień, i systematycznie każdej nocy. Rośnie więc trawa i chwasty w ogrodzie. Prawie miesięczna przerwa w pracach ogrodowych okazała się drastycznie niesprzyjająca roślinom. Zarosły grządki,  rabaty kwiatowe - nie wiem w co mam najpierw wkładać ręce.
Już dwa tygodnie temu skończyłam sukienkę szydełkową, czarną w stylu Chanel, jednak okoliczności do sfotografowania nie było - może uda się w niedzielę.
Powoli zaczynam urlop - dziś solidna dawka pracy w ogrodzie zlikwidowała nieco stan zmęczenia umysłowego i pozwoliła na relaks psychiczny. Muszę jeszcze jakoś porządniej posprzątać w domu. W miesiącach letnich planujemy remont kuchni (wymiana mebli, płytek, renowacja ścian). Muszę się zająć  wyborem kolorystyki poszczególnych elementów. Jednocześnie przeraża mnie wizja demolki i wszechobecnego kurzu w całym mieszkaniu. Jednak musimy  stopniowo remontować mieszkanie, w którym nic się nie działo przez ostatnie 25 lat. Jak się okazuje moja mała kuchnia jest fatalna, trudno w niej zaplanować coś sensownego - aby umieścić zmywarkę musimy przerobić instalację hydrauliczną i przesunąć kuchnię gazową. Chciałabym też poprawić instalację elektryczną, bo mam w kuchni niewyjaśnione zjawisko: gniazdko elektryczne na jednaj ścianie, a to raz działa, a to nie. Oczywiście chcę założyć dużo więcej gniazdek elektrycznych  o czym nie pomyśleli kiedyś projektanci. Zresztą nie mogę wyjść ze zdumienia, jak można wymyśleć kuchnię - 3,30 m x 1,70 m, w której na krótszych ścianach są z jednej strony okno, a z drugiej drzwi, i w której nie ma jak postawić wysokiej lodówki, by nie zasłaniała okna, bo ściana z obu stron okna jest zbyt wąska, a w drugim kącie jest zlewozmywak i tam musi iść zmywarka. Właściwie nie zostaje zbyt dużo miejsca  na blat roboczy, a o zabudowie kuchenki mikrofalowej przestałam marzyć, bo nie ma jak tego zmieścić. Stolarz spędził u mnie 2,5  godziny planując ustawienie mebli w kuchni - teraz czekam na wycenę. A potem umawianie terminów wykonawców i zakupy materiałów. No oczywiście mam nadzieję, że przy okazji uda się działać robótkowo.

piątek, 21 czerwca 2013

Chusteczki z koronką (2)

Dziś zaprezentuję mój "zbiór" chusteczek z szydełkową koronka. Wszystkie zostały zrobione  wiele, wiele lat temu, oczywiście przeze mnie. Teraz nie obrabiam chusteczek, bo słabiej widzę i jest to dla mnie trudne. Kiedyś, zanim nastała era higienicznych, używałam tylko takich.



A tu zbliżenia koronek:



Ten wzorek - to mój ulubiony
 
Piękne kolorystycznie kordonki przywoziło się w tamtych czasach z Niemieckiej Republiki Demokratycznej - szczególnie ładne były cieniowane.
A tu propozycje wzorków:
 






Wszystkie zamieszczone wzorki pochodzą z książki Janiny Malinowskiej "Wstawki i koronki szydełkowe", Wydawnictwo "Warta", Warszawa 1986.

wtorek, 18 czerwca 2013

Zielnik. Tojeść

Tojeść pospolita (Lysimachia vulgaris L.) – gatunek rośliny należący do rodziny pierwiosnkowatych. W nazewnictwie ludowym roślina występuje pod nazwą: bażanowiec, gruszka Matki Boskiej, francowate ziele. Zasięgiem obejmuje prawie całą Europę, północną Afrykę i dużą część Azji (Azja Zachodnia, Syberia, Kaukaz, Kazachstan, Tadżykistan, Uzbekistan, Kirgistan, Chiny). W Polsce jest gatunkiem rodzimym, występuje na obszarze całego kraju, najczęściej na niżu i w niższych piętrach górskich.

 
Osiąga ponad metr wysokości, zwieńczona wiechą żółtych kwiatów. Wykształca długie, podziemne rozłogi. Łodyga wzniesiona, krótko owłosiona, górą omszona i rozgałęziona, tępokanciasta wysoka od 15 do 120 cm. Liście podłużne jajowate, naprzeciwległe lub w okółkach po 3-4, mniej omszone niż łodyga, o długości do 14 cm, z kropkowanymi gruczołami. Kwiaty długo szypułkowe, zebrane w szczytowe wiechy, w kolorze złocistożółtym. Powstają w kątach górnych liści łodygowych. Korona duża, do 1 cm średnicy. Płatki korony kwiatu są jajowate, koloru żółtego, opatrzone wewnątrz krótkimi gruczołami, na brzegach gładkie, objęte przez płatki kielicha. Działki kielicha czerwono obrzeżone. Kwiat posiada pięć pręcików, krótszych od korony, w tym dwa krótsze od pozostałych.
Owoc to kulista torebka do 5 mm średnicy, pękająca podłużnymi klapami. Kwitnie od czerwca do sierpnia. Nasiona rozsiewane przez wiatr. Rośnie nad brzegami wód, na torfowiskach nizinnych, w wysychających zbiornikach, rowach, bagiennych lasach i zaroślach. Najczęściej występuje na wilgotnych glinach piaszczystych i utworach pylastych lub glinach ciężkich i iłach, stroni od gleb wapiennych. Preferuje stanowiska umiarkowanie naświetlone, umiarkowane warunki klimatyczne, gleby obojętne, wilgotne lub mokre, umiarkowanie ubogie (mezotroficzne) lub zasobne (eutroficzne).
Jako roślina lecznicza ziele tojeści pospolitej zawiera flawonoidy, cyjanidynę, saponinę, barwniki. Działanie lecznicze: roślina stosowana w lecznictwie ludowym jako środek moczopędny, przeciwzapalny, przeciwbakteryjny, pierwotniakobójczy, przeciwgrzybiczny i przeciwwirusowy, wzmaga wydzielanie śluzu, proces wchłaniania składników pokarmowych z jelit do krwi, pobudza wydzielanie soku żołądkowego, żółci i soku jelitowego. Dawniej miała zastosowanie w gospodarce ludowej do pozyskiwania barwnika i farbowania tkanin. Barwnik pozyskiwany z liści farbuje na żółto i zielono, a z korzenia na brązowo i czarno.
W Polsce czasami jest uprawiana w ogrodach. Nadaje się szczególnie na rabaty i do obsadzania obrzeży zbiorników wodnych.

Tojeść kropkowana (Lysimachia punctata L.) – gatunek rośliny wieloletniej z rodziny pierwiosnkowatych.
 
 
Pierwotnie występowała we wschodniej i południowo-wschodniej Europie i Azji Mniejszej. Obecnie w całej Europie występuje jako roślina uprawiana w ogrodach, czasami dziczeje. Roślina wieloletnia o wysokości od 50 do 100 cm. Łodyga mocna, wzniesiona, oskrzydlona i kanciasta, puszyście owłosiona. Pod ziemią roślina posiada kłącze. Liście lancetowato-jajowate, o długości do 10 cm. Dolna część liści jest charakterystycznie kropkowana, stąd nazwa. Kwiaty żółte, wyrastające pojedynczo lub po kilka z kątów liści. Działki kielicha owłosione, ale nieorzęsione, łatki korony mają brzegi gruczołowato orzęsione. Rośnie nad brzegami wód, w wilgotnych zaroślach. W Polsce kwitnie od czerwca do sierpnia.


Jest uprawiana jako roślina ozdobna. Nadaje się głównie na rabaty, szczególnie w ogrodach naturalistycznych. Może być także sadzona nad zbiornikami wodnymi. Jest rośliną długowieczną. Może rosnąć na stanowisku słonecznym lub półcienistym. Wymaga ziemi próchnicznej, żyznej i stale wilgotnej. Jest całkowicie mrozoodporna.

Tojeść rozesłana (Lysimachia nummularia L.), zwyczajowo nazywana pieniężnikiem, gatunek rośliny wieloletniej należący do rodziny pierwiosnkowatych. Roślina występująca na większości obszaru Europy oraz w zachodniej Azji i na Kaukazie. W Polsce pospolita, spotykana na obszarze całego kraju, najczęściej na niżu i w niższych piętrach górskich.


Jest to niewielka, przyziemna roślina okrywowa. Tworzy na ziemi kobierce o wysokości do 5 cm. Łodyga delikatna, naga, czterokanciasta, gęsto ulistniona na całej długości, wznosząca się na wysokość około 5 centymetrów. Pędy płożące zakorzeniają się w węzłach. Osiągają 60 cm długości. Liście jasnozielone, naprzeciwległe, okrągławe, tępe, czerwonawo kropkowane, całobrzegie, ułożone w jednej płaszczyźnie z łodygą. Kwiaty promieniste do 3 cm średnicy, na krótkich szypułkach. Rosną pojedynczo lub po dwa w kątach liści. Działki kielicha sercowato-jajowate, zrosłe, dwa razy krótsze od płatków. Korona zrosłopłatkowa w kolorze cytrynowo-żółtym lub intensywnie żółtym, wewnątrz często jest czerwonawo punktowana. 1 słupek, 5 pręcików. Owoc to torebka, pękająca pięcioma podłużnymi klapami.


Kwitnie od czerwca do sierpnia. Lubi gleby wilgotne, gliniaste, ubogie w związki mineralne. Najczęściej można ją spotkać nad brzegiem wód, w olszynach, w mokrych zaroślach, na wilgotnych polach. Jest mrozoodporna. Najlepiej rośnie na glebach wilgotnych, a nawet podmokłych. Odmiana 'Aurea' wymaga silnego nasłonecznienia i stałej wilgotności – w takich warunkach jest najsilniej wybarwiona. Gdy rośnie w cieniu staje się zielona. Wymaga ziemi próchnicznej, żyznej i stale wilgotnej.
Roślina ozdobna: w Polsce stosowana do obsadzania oczek wodnych. Jest także dobrą rośliną okrywową i nadaje się do ogrodów skalnych. Niektóre odmiany są uprawiane w doniczkach jako rośliny pokojowe (pędy zwisają wówczas z doniczki). Szczególnie często uprawiana jest odmiana 'Aurea' o intensywnie żółtych liściach.
Roślina lecznicza: surowcem zielarskim jest suszone ziele, stosowane czasem w postaci proszku. Zawiera saponiny, garbniki i kwas krzemowy. Działanie: napar lub proszek ma działanie: ściągające, odkażające, przeciwbiegunkowe i przeciwreumatyczne. Preparaty stosowane są przy leczeniu szkorbutu, krwawieniach wewnętrznych, biegunkach, reumatyzmie i gruźlicy. Napar z tojeści rozesłanej zmieszany z naparem z rumianku stosowany jest do leczenia trudno gojących się ran.

LinkWithin

Related Posts with Thumbnails